Corona virüsü salgını ve petrolde Rusya ile Suudi Arabistan arasındaki anlaşmazlıkla gelen büyük fiyat düşüşü, tüm dünyada piyasaları sarstı. Küresel ekonomide durgunluk endişeleri artarken, sürecin Türkiye ekonomisine de ciddi etkileri olması bekleniyor. Gelin bu maddeleri birlikte inceleyelim.
1- PETROL FİYATLARINDAKİ DÜŞÜŞ: OLUMLU
Sene başında 66 dolar seviyesinde olan Brent petrolün varil fiyatı, hem corona hem de Suudi Arabistan ile Rusya’nın arz kesintisinde anlaşamaması sonrası dün 31 dolara kadar geriledi. Petrole paralel olarak doğalgaz fiyatları da spot piyasada geriledi.
Yıllık 40 milyar dolarlık enerji ithalatı olan Türkiye için bu gelişme ilk bakışta olumlu. Nitekim toplam enerji ithalatının yanı sıra akaryakıt fiyatlarında da bu geceden itibaren yüklü indirim gelmesi bekleniyor.
Enerji fiyatlarındaki düşüş, yıllık yüzde 12 seviyesinde olan enflasyon için de olumlu haber.
2- DÜŞÜK FAİZ VE PARASAL GENİŞLEME SÜRECEK: OLUMLU
Türkiye’de 2018’de başlayan ekonomik krizde, ABD Merkez Bankası’nın (FED) 2015’te başlayan faiz artışlarının sürmesi ve bankanın bilançosunu daraltması da etkili olmuştu. Brüt dış borç stokunun milli gelirinin yüzde 60’ına ulaşması ve finans dışı özel sektörün döviz açığının 220 milyar doların üzerine çıkması nedeniyle doların faizindeki artışı Türkiye için kabus anlamına gelmişti.
Ticaret savaşları nedeniyle küresel ekonomide durgunluk olabileceği endişesiyle 2019’da faiz artışları yerine faiz indirimlerine giden FED’in, bu defa da corona virüsü endişeleriyle olağanüstü faiz indirimine gitmesi, faizlerin yüzde 0’a çekileceği beklentisi ve yeni bir parasal genişleme sinyali, Türkiye gibi yüksek döviz borcu olan ve yurt dışından gelecek sıcak para akımlarına bağımlı ekonomiler için ilk bakışta olumlu bir gelişme olarak değerlendiriliyor.
3- RİSKLİ VARLIKLARDAN KAÇIŞ: OLUMSUZ
FED’in faiz indirimleri ve parasal genişlemeye gitmesi, ilk bakışta olumlu gibi görünse de, tablo bu kadar basit değil. Küresel resesyon endişeleri ve corona virüsü paniğiyle, tüm dünyada yatırımcılar riskli varlıklardan “güvenli limanlara” doğru kaçıyor.
Nitekim, Merkez Bankası (TCMB) verilerine göre, 2020’nin ocak-şubat döneminde yabancılar, hisse senedi ve tahvil piyasasından nette 3,4 milyar dolarlık çıkışa imza attı.
4- YABANCI SERMAYE ÇEKMEK ZOR: OLUMSUZ
Son yıllarda zaten azalmakta olan ve 2019’da nette (yabancıların Türkiye’deki yatırımları eksi Türklerin yurt dışı yatırımları) 5,5 milyar dolara gerileyen Türkiye’ye doğrudan yabancı yatırımlar, küresel piyasaların alt üst olduğu bir dönemde daha da zorlanabilir.
Geçen yıl 4,8 milyar dolar olan yabancıların Türkiye’deki gayrimenkul alımları da, petrol fiyatlarındaki büyük düşüşün Orta Doğu ülkelerinde geliri azaltmasından olumsuz etkilenebilir.
5- HEM TURİZM HEM İHRACAT İÇİN: OLUMSUZ
Corona virüsü salgınından dünyada en çok etkilenen sektörlerin başında gelen turizm, Türkiye için hayati önemde. Nitekim, 2019’da Türkiye, turizmden 30 milyar dolar gelir elde etti ve kriz yılında önemli bir döviz geliri elde etti.
Türkiye’de henüz resmi olarak corona virüsü tespit edilmediği açıklansa da turizm sektörü yetkilileri, şimdiden birçok rezervasyon iptali olduğunu açıklarken, devletten destek istedi.
Turizmdeki düşüş, dünyada en çok noktaya uçuşu bulunan hava yolu şirketi Türk Hava Yolları (THY) açısından da olumsuz gelişme.
Küresel ekonomide corona kaynaklı yavaşlaması da Türkiye’nin ihracatını olumsuz etkilemesi bekleniyor.
Kaynak:‘Artısı eksisiyle 5 maddede piyasalardaki depremin Türkiye’ye olası etkileri‘ başlıklı haber 10 mart 2020 tarihinde sözcü haber sitesinde yayınlanmıştır.
Düzenleyen: İnş. Müh. Tarık AMİL
e-posta: tarik_amil12@hotmail.com
Abone Listemize Kaydolun
inşaPORT Mail Aboneliği
Posta listemize abone olun ve e-posta gelen kutunuzda ilginç şeyler ve güncellemeler alın.
Abone olduğunuz için teşekkür ederiz.
Bir şeyler yanlış gitti.
