Düzenleyen: İnş. Müh. Yüksel KAYA

Tasfiye Kararnamesi, 18.01.2019 Tarihli ve 30659 sayılı Resmi Gazete de yayınlanan “7161 nolu Vergi Kanunları ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun” la yürürlüğe girdi. Kamuya iş yapan yüklenici firmaların uzun süredir beklediği bu karar beraberinde soru işaretlerini de getirdi. İdareler onayı neye göre verecekler? Hazine ve Maliye Bakanlığı 13 şubatta bu konu ile ilgili bir yazı yayımladı. Peki, işlerin tasfiye hesap görme işlemleri nasıl yapılacak? Nelere dikkat edilecek?

Hakediş web sitesinde Erim H. DİLMEN tarafından kaleme alınan makalede, yapım sözleşmelerinde tasfiye hesap görme işlemindeki süreçlerden bahsedilmiştir. Anahtar teslim götürü bedel ve teklif birim fiyatlı işlerde sürecin farklı şekilde yürütüleceğini belirten yazar, teklif birim fiyatlı işlerde tasfiye süreci daha kolay tamamlanabileceğini belirtmiştir.

Teklif Birim Fiyatlı İşlerde;

Tasfiye edilecek yapım işinde yapılacak ilk iş kesin hesabın oluşturulması olup yüklenicinin gerçekleştirdiği imalatların kesin metraj çıkarılmalı. Kesin metrajlarda idare ve yüklenicinin mutabık kalması ile birlikte hesap görme işlemi kolayca tamamlanabilecek.

Anahtar Teslim Götürü Bedel İşlerde;

Anahtar Teslim Götürü Bedel işler için hesaplar daha karmaşık hal alıyor. Bu ihale türünde birçok ihtilaflı ve kritik durum olup bunlardan başlıcaları;

 – Projede bulunduğu halde ödemeye esas pursantaj listesinde bulunmayan imalatlar

 – Sözleşme miktarlarının olmaması

 – İmalat fiyatlarının olmaması

Aşama aşama sizlere yapılacakları sizlere izah edelim…

1. İmalat Cetveli Oluşturulacak

Anahtar Teslim Götürü Bedel işlerde işin tamamına teklif verilmekte olup, bu iş ile ilgili ihale aşamasında verilen proje ve mahal listesi ile sözleşmeden sonra verilen ödemeye esas pursantaj listeleri bulunuyor. Uygulamada, bu belgeler arasında tutarsızlıklar olduğu görülebilmekte ve karışıklıklara neden olmaktadır. Proje ve mahal listelerinizde bulunan imalat pursantaj listesinde olmayabiliyor. Tabi bu yapmayacağınız anlamına gelmiyor.

Bu durumda yapacağımız ilk iş, proje ve mahal listesinde bulunan tüm imalat kalemlerin tespit edilerek bir İmalat Cetveli oluşturmak olacaktır. Eğer iş artış/azalışı veya sonradan eklenen imalatlar var ise bunlar da dikkate alınmalı.

2. İmalat Miktarları Hesaplanacak

Anahtar Teslimi Götürü Bedel bir sözleşmede imalat miktarlarının belirtildiği resmi bir belge bulunmamakta olup, imalat cetvelini oluşturan kalemler için proje dikkate alınarak kesin metraj yapacağız. Söz konusu kesin metraj hesabı iki aşamalı yapılacaktır;

A. Önce projenin tamamının metrajı yapılacak. Bu süreçte işin başlangıcından bitişine kadar yapılması gereken tüm imalatların miktarları tespit edilir. İşin yapılması sürecinde iş artış ve azalışları varsa imalat miktarları bunlar da dikkate alınarak tespit edilir.

B. Sonra, yüklenicinin gerçekleştirmiş olduğu imalatların metrajı çıkarılır.

Bu çalışma sırasında, mahal listesinde olup projede olmayan bir imalat ile karşılaştık diyelim. Ne yapacağız?

İhale dokümanlarında öncelik sırası proje, mahal listesi ve teknik şartname olarak belirlenmiş olup bu dokümanlarda belirtilen imalatların metraja dahil edilebilmesi için sayısal olarak hesaplanması gerekiyor. Birbirini tamamlayıcı evraklar olan bu dokümanlar arasında çelişki olduğunda, doküman sırasına göre değerlendirme yapılır. Bu konuyu örneklerle açıklayalım;

 – “Binanın çevresine aydınlatma tesisatı yapılacaktır” şeklinde bir ibarenin mahal listesi ve/veya teknik şartnamede bulunduğunu düşünelim. Söz konusu bu imalatın ne miktarı, ne de niteliği belirtilmediği için böyle bir durumda kesin hesap metrajına dahil edilmesi mümkün değildir.

 – Bu imalatın tarifi, “Proje de detayları verilmiş bahçe duvarı boyunca 5 mt de bir, yüksekliği 2,5 mt, siperli ve 100 watt aydınlatma, dış ortam koşullarına uygun donanımda aydınlatma direkleri ve elektrik tesisatı yapılacaktır, TSE…. Standartlarına uygun” şeklinde yazılmış olsaydı, bu imalat hesaplanabilir olurdu ve kesin hesap metrajına dahil edilebilirdi.

Proje de bulunmayıp, mahal listesi ve/veya teknik şartname de bulunan imalatların metraj miktarları mutlaka hesaplanabilir olmalı, aynı zamanda imalat detayları da tartışmaya da açık olmamalıdır. Peki, proje ile mahal listesi arasında çelişen ifade bulunuyorsa ne yapılacak?

Kanun, böyle bir durumda takdiri idareye vermiş olsa da, imalat yerinde yapılmış ise, yapılan imalat baz alınır. Henüz imalat yapılmamış ise idarenin seçtiği imalat üzerinden devam edilir. Yazarın bu konudaki önerisi ise projede belirtilen imalatın metrajının yapılması olmaktadır.

3. İmalat Fiyatlarının ve Gerçekleşme Oranın Tespiti

Teklif birim fiyatlı işlerde imalat fiyatları belirli olduğu için fiyat konusunda bir sıkıntı yaşanmazken anahtar teslim götürü bedel işlerde imalatların fiyatları belirli olmadığı için imalatların fiyatlarının belirlenmesi kısmı tasfiye hesabının en kritik noktasını oluşturur.

Anahtar teslim götürü bedel (ATGB) işlerde imalat kalemlerinin miktar ve birim fiyatları olmadığı için imalatlara ilişkin miktar ve fiyatları belirleyerek işin fiilen yapılmış kısmına ait bir gerçekleştirme oranını tespit ederiz. Bu oranın tespiti için farklı yollar ve yöntemler bulunmaktadır. Makalenin yazarı bu aşamada bir yöntem öneriyor.

 – Belirlenen kesin metrajlar imalat kalemlerinin fiyatlarının belirlenmesi gerekli. Bu aşamada, resmi idarelere ait pozların resmi idarelerce yayımlanacak 2019 yılı birim fiyatlarının baz alınmalı, özel pozlar için ise yeniden fiyat oluşturulur. (Dikkat: 2019 yılı fiyatları sadece işin gerçekleşme oranında kullanılacak!!!)

 – Bu fiyatlar kullanılarak, projenin tamamına ait (yapılması gereken) miktar ve imalatları içeren ve işin yapılan kısımlarına ait miktar ve imalatları içeren birim fiyat teklif cetvelleri oluşturuluyor.

 – Elde edilen bu iki cetvelin toplam bedellerinin oranı (Gerçekleşme Oranı = 2019 Yılı B.F. ile Gerçekleştirme Bedeli / 2019 Yılı B.F. ile Tüm Proje Bedeli) ise işin fiili gerçekleşme oranı olarak alınıyor.

 – Sözleşme bedeli ile bu oranın çarpımı ile bugüne kadar yüklenici tarafından gerçekleşen toplam imalat bedeli bulunmuş oluyor.

Bulunan bu tutardan son hakediş kümülatif bedelinin (fiyat farkı hariç) düşülmesi halinde yükleniciye ödenecek bedel bulunmuş olur.

Eğer tasfiye edilecek iş ile ilgili fiyat farkı verilmesi uygun görülmüş ise, işin ödeme planına göre fiyat farkları da hesaplanıp yükleniciye ödenir.

inşaport.com ücretsiz aboneliği

Haftalık bültenimize abone olun, yeni içerikleri kaçırmayın.

Abonelik işleminiz tamamlandı.

Bir hata meydana geldi, lütfen daha sonra tekrar deneyiniz.

Yaklaşan Etkinlik







CEVAP YAZIN

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.